ΕΛΛΗΝΟ-ΠΟΜΑΚΙΚΟ ΛΕΞΙΚΟ ΑΠΟ ΤΗ «ΖΑΓΑΛΙΣΑ»

 Θέλουμε να συγχαρούμε την πομάκικη εφημερίδα «Ζαγάλισα» για την πρωτοβουλία της να δημοσιεύσει ένα συνοπτικό Ελληνο-πομακικό Λεξικό. Το Λεξικό μπορείτε να το δείτε στην ηλεκτρονική διεύθυνση: http://zagalisa.gr/content/ellino-pomakiko-leksiko-line

Δεν πρόκειται βέβαια για την πρώτη λεξικογραφική απόπειρα καταγραφής της πομακικής καθώς κυκλοφορούν ήδη σε έντυπη μορφή τα ακόλουθα λεξικά:

Το Λεξικό του Πέτρου Θεοχαρίδη

http://pomakohoria.blogspot.gr/2011/02/blog-post_8446.html

Το Λεξικό του ΠΑΚΕΘΡΑ

http://pomakohoria.blogspot.gr/2010/09/blog-post_2909.html

 

Η ιδιαίτερη αξία του Λεξικού της πομάκικης εφημερίδας ΖΑΓΑΛΙΣΑ έγκειται στο γεγονός ότι παρουσιάζει παραλλαγές των διαλέκτων της πομακικής γλώσσας από τέσσερις διαφορετικές περιοχές:

1. την Ξάνθη

2. τον Εχίνο

3. την περιοχή Μύκης

4. την περιοχή Κομοτηνής

Αναδημοσιεύουμε παρακάτω την αξιόλογη συνεισφορά της  πομάκικης εφημερίδας:

Ελληνο-Πομακικό Λεξικό

on line

Τα online λεξικά της Ζαγάλισα καταγράφουν για πρώτη φορά την πομακική γλώσσα μέσα από τα χωριά του νομού Ροδόπης.

Το λεξικό θα εμπλουτίζεται σιγά σιγά με πομακικές λέξεις και από τους τρεις νομούς της ελληνικής Θράκης.

Επίσης, σε μεταγενέστερη φάση φιλοδοξούμε να καταγράψουμε όχι μόνο το βασικό λεξιλόγιο της πομακικής γλώσσας αλλά και τις τοπικές ιδιομορφίες, όπως αυτές παρουσιάζονται από χωριό σε χωριό.

Συντομογραφίες: Ξάνθη (Ξ), Εχίνος (Εχ), περιοχή Μύκης (Μύ), Ροδόπη (Ρ)

Α

Αγαπάω = γκάλεμ  (Ρ)

Αγγούρι = κράσταβίτσα  (Ρ)

Αγελάδα = κράβα  (Ρ)

Αγκάθι = πίσκαλ   (Ρ), (Ξ)

Αγκαλιά = ράντβανιε  (Ξ)

Αγκώνας = λαχτ (Ρ)

Αγοράζω = κουπόβαμ   (Ρ), (Ξ)

Αγόρι = μόμτσε  (Ρ),  κόπελε  (Ξ)

Άγρια φράουλα = πλάμενίτσα  (Ξ)

Αγριόκεδρος = φόϊνα  (Junipperus Communis) (Ρ)

Αγριογούρουνο = μπαΐρτσσκου σφίνε  (Ρ), ντίβου σφίνε  (Ξ)

Άγριος = στράσσνου  (Ρ) / ντίβου/α/ου  (Ρ)

Αγριοτριανταφυλλιά = σσίπκα  (Ξ)

Άδειος = πράζαν  (Ξ) / πράζνο  (Ξ), (Ρ)

Αδελφή = μπούλα  (Ρ), σέστρα  (Ρ), (Ξ)

Αδελφός = μπρατ  (Ρ), (Ξ)

Αδύνατος = μόρσσεβου  (Ρ)

Αέρας = βέτερ  (Ρ), (Ξ)

Αετός = ζεϊτσέρ  (Ξ)

Αθίγγανος = γιακούπτιν   (Ρ),  γιεγκούπτιν (Ξ)

Αιδοίο = πούτκα  (Ρ), (Ξ)

Αίμα = καρφ  (Ρ) / κερφ / κορφ  (Ξ)

Ακολουθώ = σλέντεμ  (Ρ), (Ξ)

Ακουμπάω = απίρομ  (Ξ), ουπίραμ  (Ρ)

Ακούω = τσούιεμ  (Ρ)

Ακρίδα = σκάτλα  (Ρ) / σκάκαλ  (Ρ), (Ξ)

Αλατόνερο = πρέκαλ  (Ξ)  / πρέσουλ  (Ρ)

Αλέθω = μέλεμ  (Ρ), (Ξ) 

Αλεπού = λεσίτσα   (Ρ), (Ξ)

Αλέτρι = ουράλου  (Ρ)

Αλεύρι = μπράσνου  (Ρ), μπράσσνο  (Ξ)

Άλογο = κον    (Ρ), (Ξ)

Άμμος = πέσεκ  (Ρ)

Αμπέλι = λοζένου  (Ξ)

Αν = αγά  (Ρ) /  αγκά  (Ξ)

Ανακατεύω =   μπάρκαμ  (Ρ) / μπόρκομ  (Ξ)

Ανάλατο = μπέσαλνο  (Ξ) / μπέσουλνου  (Ρ)

Ανάποδος/η/ο = κρίβου/α/ου  (Ρ)

Αναστεναγμός = βαρίενε  (Ρ) / ούχκανιε  (Ρ)

Ανεβαίνω = ιζλίζαμ  (Ρ) / κάτσαμ σα  (Ξ) κάτσεμ σα  (Ρ)

Ανοίγω = ατβάρεμ  (Ξ), ατφάρεμ (Μύ) / ουτφάρεμ  (Ρ)

Ανοικτός/ή/ό = ατφόρεν/α/ο  (Μύ)

Άνοιξη = πραλέτ  (Ξ)

Ανοιχτός = ατβόρεν  (Ξ) / ουτφόρενου  (Ρ) / ουτόρενου (Ρ) 

Αντιμιλάω = αντλάβομ  (Ξ)

Άντρας = τσσουλάκ  (Ρ) / τσσουλέκ (Ξ)

Απλώνω = πουστίραμ  (Ρ) / πρεστίρομ  (Ξ)

Από = ατ  (Ξ) / ουτ  (Ρ), (Ξ)

Αποκοιμιέμαι = ζασπάβομ  (Ξ), (Ρ) / ζαντρέμαβομ  (Ξ)  /  ζαντρέβαμ (Ρ)

Αραιώνω = πλόντεμ   (Ρ), (Ξ)

Αράχνη = πάεκ   (Ρ), (Ξ)

Αργώ = αργκίσαβομ  (Ξ) / ζαμπλιάβαμ σα  (Ρ)

Αρκούδα = μέτσσκα  (Ρ), (Ξ)

Άρμεγμα = ντουγιένιγιε  (Ρ), (Ξ)

Αρμέγω = ντόγιεμ  (Ρ), (Ξ)

Αρουραίος = παλ   (Ρ), παλχ  (Ξ)

Αρρώστια = μπόλνουιε  (Ρ)

Άρρωστος = μπόλνου  (Ρ)

Αρσενικό = μότσκου  (Ρ)

Αρχίζω = ζαφάτομ  (Ξ) / μπασλαντίσφαμ (Ρ)

Άσπρος/η/ο = μπέλου/μπέλα/μπέλου  (Ρ)

Αστέρι = σβέζντα  (Ξ) / τσβέζντα  (Ρ)

Αστραπή = λάσσκασα  (Ξ) / λέσκασα  (Ρ)

Αυλόγυρος = ντβορ  (Ρ)

Αύριο = ούτρε  (Ρ)

Αυτά = αϊσές  (Ρ)

Αυτές = αϊνές  (Ρ)

Αυτή = αϊνάς  (Ρ)

Αυτί = ούσσου  (Ρ)

Αυτό = αϊσί  (Ρ)

Αυτοί = αϊνές  (Ρ)

Αυτοκίνητο = ταμαφίλ  (Ξ)

Αυτός = αϊνί  (Ρ)

Αφήνω = αστάβεμ  (Ξ) / ουστάεμ (Ρ)

Αφοδεύω = πίκαμ σα  (Ρ)

Αχλάδι = κρούσσα  (Ξ) / κρούσσε (Ρ), (Ξ)

Αχλαδιά = κρούσσε  (Ξ)

Άχρηστος/η/ο  = παράτικου/α/ου  (Ρ)

Άχυρο = σλάμα   (Ρ), (Ξ)

Αχυρώνας = σλαμάρνισα  (Ξ)

Β

Βάζω = κλάβαμ  (Ρ)

Βαθύς/ά/ύ = ντερίνου/α/ου  (Ρ), γκλιμπόκ/α/ο (Μύ)

Βάρος = τέσσκου  (Ρ)

Βατομουριά = καπίνα  (Ξ)

Βατόμουρο = καπίνκα  (Ξ)

Βάτραχος = ζζέμπα  (Ρ), (Ξ), κόρα ζζέμπα  (Εχ)

Βάφω = λέπεμ (Ξ), (Ρ) / μπάγκρεμ (Ξ), (Ρ)

Βγάζω = ιζβάνταμ  (Ρ)

Βελανίδι =  ζζέλακ (Ρ) / ζζόλεντ  (Ξ)

Βελανιδιά = γκάραμ   (Ξ)

Βελόνα = ίγκλα  (Ρ)

Βερίκοκο = πράσκα  (Ξ)

Βήχας = κάσλενιε  (Ρ)

Βήχω = κάσλεμ  (Ρ)

Βιάζομαι = μπάρτζαμ (Ρ) /  βιάζβαμ (Ξ)

Βιαστικός = μπαρτζαλίβου (Ρ) / μπαρζάτ (Ξ)

Βίδρα = βίντρα  (Ξ)

Βιδώνω = ζαβόρτομ (Ξ) / ζαβίβαμ  (Ρ)

Βίλκα = βίλκα  (Ρ)

Βλέπω = βίντεμ  (Ρ)

Βλεφαρίδα = κλέπκα  (Ρ)

Βόδι = βολ  (Ρ), (Ξ)

Βοηθώ = πουμάγκαμ  (Ρ)

Βόσκω =  πάσαμ  (Ρ) / πάσομ  (Ξ)

Βουβάλι = μπέβολίτσα  (Ξ)

Βουλώνω = ζαπούσσαβομ  (Ξ) / ζατφάρεμγκου (Ρ)

Βουνό = μπαρτσίνα  (Ξ)

Βούτυρο = μάσλο  (Ρ)

Βρεγμένος = νακβάσενου  (Ρ)

Βρίζω = απσόβομ  (Ξ) / πτσόβαμ  (Ρ)

Βρίσκω = ναγούνταμ  (Ρ) / ναχόντεμ  (Ξ)

Βροντή = γκαρμί   (Ρ), (Ξ)

Βροχή = νταςς   (Ρ), (Ξ)

Βρύση = βρις  (Ξ)

Βρωμιά = Κάλ  (Μύ)

Βρώμικος/α/ο = ουκάλεν/α/ο  (Μύ)

Βρωμούσα = μπιλίβα μπαμπούλκα  (Ξ)

Βούτυρο = μάσλο  (Ρ)

Βύσσινο = βίσσνιτσα  (Ξ)

Γ

Γαϊδουράγκαθο = μαγάρεσι πίσκαλ  (Ξ)

Γαϊδούρι = μαγάρε   (Ρ), (Ξ)

Γάλα = πρέσνο  (Ρ), (Ξ)

Γάτα = κότε  (Ρ)

Γελάω = σμέμ σα  (Ρ)

Γέλιο = σσμενιέ  (Μύ)

Γεμάτος = ναλιάνου  (Ρ) / πόλνου  (Ρ)

Γεμίζω = πόλνεμ  (Ρ), (Ξ) /  ναλίβαμ (Ρ), ναλίβομ (Ξ)

Γένια = μπράντα  (Ξ)

Γέννα = ράδανιε (Μύ)

Γεννάω = ράνταμ (Ρ) / ράντομ (Ξ), (Μύ)

Γεράνι (άγριο) = ζντράβετς  (Ρ)

Γέρος = σταρ (Ξ) στάρου/α/ου (Ρ)

Γιατί = ζασστό (Ρ) /  ζα κανά (Ρ) / ότνα (Ρ)

Γκρεμίζω = σαμπάρεμ  (Ρ), (Ξ)

Γκρίζο = σίβο (Ξ)  / σίβου (Ρ)

Γλυκό = σλάτκο  (Ρ), (Ξ)

Γλύφω = λίζζεμ  (Ρ), (Ξ)

Γνωρίζω = ζνάεμ  (Ρ)

Γόνατο = κουλένου  (Ρ)

Γουρούνι = σφίνε  (Ρ), σβίνε  (Ξ)

Γραμμένος = πουτπίσανου  (Ρ)

Γρατζουνάω = στόρζζομ (Ξ) /  ντράσκαμ (για άνθρωπο) (Ρ) / στόρτζζεμ (για πράγματα) (Ρ)

Γυμνός = γκαρόπαλου  (Ρ)

Γυρίνος = κάρκαπάντσε  (Εχ), κόπαντσε  (Ξ)

Γωνία = κρίβου  (Ρ)

Δ

Δαμασκηνιά = σλίβα  (Ξ)

Δαμάσκηνο = σλίβα  (Ξ)

Δάκτυλο = πορστ  (Ρ)

Δάκρυ = σάλτζα  (Ρ), (Ξ)

Δεν = νι  (Ξ)

Δενδράκι = μλαντίκα  (Ρ)

Δένδρο = γκάραμ  (Ρ), (Ξ)

Δέσιμο = ζαβέζζανιε  (Μύ)

Διαβάζω = πέγιεμ  (Ρ)

Δίκαιος = πράβου  (Ρ)

Δικό μου = μόγιου  (Ρ)

Δικό σου = τφόγιου  (Ρ)

Δικό του = νέκβου  (Ρ)

Δίνω = ντάβαμ  (Ρ)

Δόντι = ζαπ  (Ρ)

Δουλειά = ράμποτα, ράπτα  (Ρ)

Δουλεύω = ράμποτεμ  (Ρ)

Δρεπάνι (για σιτάρι) = κόσσα  (Ρ)

Δρόμος = πατ  (Ρ), (Ξ)

Δυνατός = γιάκου  (Ρ)

Δύο = τβε  (Ρ)

Δυσάρεστος/η/ο = γκρόζνου/α/ου  (Ρ)

Ε

Έγκυος = γκέμπε ζζένα / ναλιάνα ζζένα  (Ρ)

Εγώ = για  (Ρ)

Εδώ = αϊτούς  (Ρ), (Ξ), ιτούι (Μύ)

Είμαι = σαμ  (Ρ)

Εκεί = αϊνάμ  (Ρ), ιτάμ  (Μύ)

Έλα = γιέλα  (Ρ)

Έλατο = μπόρκα  (Ξ)

Ελάφι = γιέλεν  (Ξ)

Ελιά = μασλίνα   (Ρ), (Ξ)  

Έλληνας = Ουρούμιν  (Ρ), (Ξ)

Εμείς = νε  (Ρ)

Ένα = ανό, αντίν  (Ρ)

Έντομο = μπαμπούλκα  (Ξ)

Έξυπνος = λεσίτσα  (Ρ)

Έξω = ουτβάν  (Ρ), (Ξ), βάνκα  (Ξ)

Επάνω = ουτγκόρε  (Ρ)

Έρχομαι = γίνταμ  (Ρ) / ίντομ  (Ξ) /  νταχόντεμ (Ξ)

Ερώτηση = πόπετα (Ρ) / πόπιτάϊ (Ρ)

Εσείς = βε  (Ρ)

Εσύ = τι  (Ρ)

Ζ

Ζαλίζομαι = ζασεμέβαμ σα  (Ρ)

Ζαλάδα = σφετ  (Μύ)

Ζαρκάδι = σάρνα (Ξ) / σόρνε  (Ρ)

Ζέστη = γκουρέσστου / πετσέ / τόπλου  (Ρ), πεκ  (Μύ)

Ζεστός/ή/ό = τόπλοφ, τόπλοβα, τόπλοβο  (Μύ)

Ζευγάρωμα κατσικιών = πάρτσενιε (Ρ), (Ξ)

Ζευγάρωμα προβάτων = μάρλενιε  (Ρ), (Ξ)

Ζουμί = βαντίτσα (Μύ)

Ζυμάρι = τεστόν  (Μύ)

Ζω = ζζίεμ  (Μύ)

Ζωή = ζζιβάνιε  (Ρ), (Μύ)

Ζωντανός = ζζιφ  (Μύ)

Ζωύφιο = ζζιβίνα  (Ρ)

Η

Ήλιος = σλόντσε   (Ρ), (Ξ) / σλάντσε  (Ξ)

Ημέρα = ντεν  (Ρ)

Θ

Θα = σστε  (Ρ)

Θεία = ούϊκου  (Ρ)

Θέλω = ίσταμ  (Ρ)

Θερίζω = κόσεμ  (Ρ)

Θηλυκό = ζζόντσκο (Ξ) /  ζζέντσκου (Ρ)

Θυμάμαι = πόμνεμ (Μύ), (Ρ)

Θυμώνω =  σόρντεμ σα  (Ρ) / σόρντεμ σο  (Ξ)

Ι

Ιδρώτας = ζνόϊ  (Ρ), (Ξ)

Ίσιο = πράβο   (Ρ), (Ξ)

Ίσος = ράβνου  (Ρ)

Ιστός αράχνης = παεζζίνα (Ξ) / παζζετίνα (Ρ)

Κ

Καβαλάω = γιάχομ (Ξ)  / γιάχαμ (Ρ)

Καθαρίζω = παντσσουσσάβομ  (Ξ) /  τσίστεμ (Ξ), (Ρ)

Καθαρός/ή/ό = τσίστου/α/ου  (Ρ), αμίτ/α/ο  (Μύ)

Καθισμένος/η/ο = σσόνατ/α/ο  (Μύ)

Κάθομαι = σέντεμ  (Ρ)

Και = ι  (Ρ), (Ξ)

Καινούριος = νοφ , ναβά, νόβο (Μύ) /  νόβου/α/ου (Ρ)

Καίω = γκόρεμ  (Ρ)

Κακό (δυσάρεστο) = γκρόζνο (Ρ)

Καλαμπόκι = αράπκα (Ρ) / πούκανίτσα (Ξ)

Καλό = χούμποβο, ούβο  (Ρ)

Καλοκαίρι = λιάτουτου  (Ρ)

Καμινάδα = μπατζζέ  (Ρ)

Καμμένος/η/ο = ιζγουρέν/α/ο  (Μύ)

Κάνω = πράβεμ   (Ρ), (Ξ)

Κάνω εμετό = μπόλβομ  (Ρ)

Καπνίζω = πάλεμ  (Ξ) /  πίεμ  (Ρ)

Καπνός = τούρμα  (Ρ)

Καρακάξα = καρακάσσκα  (Ρ)

Κάρβουνο = βάγκαλ  (Ρ)

Καρδάρα = καμπλίτσα  (Ρ)

Καρδιά = σόρτσε (Ρ), (Ξ)

Καρέκλα = σκέμλε  (Ξ), (Ρ)

Καρούμπαλο = βόργκα (Ξ) / βάργκα (Ρ)  /  τζούμπα (Ρ)

Καρπούζι = μπουστάν  (Ρ)

Καρύδι = όραχ  (Ξ), όρεϊ  (Ρ)

Καρυδιά = όραχ  (Ξ)

Καρφί = σσάϊκα  (Ρ)

Καρφώνω = ζακοβάβομ  (Ξ) /  ζακοβάβαμ  (Ρ)

Καστανιά = κουστέν  (Ξ)

Κατεβάζω = σνίμομ  (Ξ) / σφάλεμ  (Ρ)

Κατεβαίνω = σσλίζαμ  (Ξ), (Ρ)

Κατσαρίδα χωραφίσια  = τσσούρκαλ  (Ξ), γκαρμί ντέντου  (Εχ)

Κατσίκι = κόζα  (Ρ)

Κάτω =  αντόλ (Ξ)

Κάτω από = πουτ  (Ρ), (Ξ)

Καυτός/ή/ό = παρλίφ, παρλία, παρλίο  (Μύ)

Καυτό = παρλίβο  (Ξ)

Κάψιμο = γκουρίενε  (Ρ)

Κεράσι = τσιρέσσε  (Ρ), τσσουρέσσε  (Ξ)

Κερασιά = τσσουρέσσε  (Ξ)

Κερήθρα = πίτα  (Ρ)

Κεφάλι = γλάβα  (Ρ)

Κίσσα = ντέργκα  (Ξ)

Κίτρινο = ζζόλτου  (Ρ)

Κλαδεύω = κάστρεμ (Ξ), (Ρ) /  σέτσεμ  (Ρ)

Κλαδί = βέϊκα  (Ρ)

Κλαίω = τσρίκαμ  (Ρ) / πλάτσεμ  (Ρ)

Κλανιά (χωρίς ήχο) = πουφνέ  (Ξ)

Κλανιά (με χαμηλό ήχο) = παρσνέ  (Ξ)

Κλανιά (με δυνατό ήχο) = παρντένιε  (Ξ)

Κλάνω = πάρντεμ  (Ρ)

Κλάψιμο = τσρίκανιε  (Ρ)

Κλαψούρισμα = πλάκανιε  (Ρ)

Κλέβω = ουκράδεμ  (Μύ)

Κλειδί = κλιουτς  (Ρ)

Κλειδώνω = ζακλούτσεομ  (Μύ)

Κλείνω = ζατφόρεμ  (Μύ)

Κλειστός/ή/ό = ζατφόρεν/α/ο  (Μύ), ζατφόρενου/α/ου  (Ρ)

Κλέψιμο = ουκράδανιε  (Μύ)

Κλήμα = λόζα  (Ξ)

Κληματαριά = λοζνίτσα  (Ξ)

Κλώσσα = κρουβάτσσκα  (Ρ)

Κλωτσάω = τίπαμ  (Ρ)

Κλωτσιά = τεκμέτα  (Ρ)

Κόβω = σέτσσεμ / ρέζζεμ / ρίζαμ (Ρ), ρέζζομ  (Μύ)

Κοιλιά = κουρέμ (Ρ)

Κοιμάμαι = σπεμ  (Ρ)

Κοιμισμένος = ζασπάτ  (Ρ), (Ξ)

Κοιτάζω = γκλιένταμ  (Ρ)

Κόκκαλο = κόκαλ (Ρ)

Κόκκινος/η/ο  = τσσερβένου/α/ου (Ρ)

Κόκορας = πετέλ  (Ρ)

Κολλάω = ζαλέπεμ (Ξ)  / λέπεμ  (Ρ), (Ξ)

Κολοκύθα = τίκφα (στρογγυλή) και λιάλκα (μακρόστενη) (Ρ) /  τίκβα (Ξ) / φάκερντα (μεγάλη)  (Ρ)

Κόμπος = βόρτζελ   (Ρ)

Κοντά = μπλίζε  (Ρ), (Μύ)

Κοντινός = μπλίζνου  (Ρ)

Κοντός =  κράπου/α/ου (Ρ), κροπ, κραπά, κρόπο  (Μύ)

Κοράκι = γκάρβεν  (Ξ)

Κορίτσι = μόμα / ντεστερέ  (Ρ)

Κότα = κοκόσσκα  (Ρ) / κόσσκα  (Ρ) /  κουκόσσκα (Ξ)

Κοτόπουλο = πολάτκα  (Ρ)

Κουβέντα = ντούμα  (Ρ), (Ξ)

Κούκος = κουκουβίτσκα  (Ξ)

Κουκουβάγια = κούκουβίτσσκα (Ρ) / ούλουβίτσα  (Ξ)

Κουκουβάγια (το μικρό πουλάκι) = ουλουβίτσκα  (Ξ)

Κουνάβι = κούνα  (Ξ)

Κούνια = λιούλκα (Ρ), λούλκα (Ρ)

Κουνούπι = κόμαρ   (Ρ), (Ξ)

Κούρεμα = στρίγκανιε  (Ρ), (Ξ)

Κουρεύω = στρίτζεμ  (Ρ)

Κουτάλι = λαΐτσα  (Ρ)

Κουτσός = κούτσου  (Ρ), κουτς  (Ξ)

Κουφός = γκλούχου  (Ρ)

Κόψιμο = ρέζζανιε  (Μύ)

Κρασί = βίνα (Ξ)  /  βίνο (Ρ)

Κρεμμύδι = λουκ (Ά.Θέρμες), (Μύ), (Ρ), λόκα (Εχ), λουτς (Ωραίον), λοούκα (Κοτύλη), βουκ (Μέδουσα)

Κρύο = μράζι, στουντένου  (Ρ), μραζ  (Μύ)

Κρύος/α/ο = στουντένο/α/ο  (Μύ)

Κρυώνω = μράζεμι  (Μύ)

Κυδώνι = ντούλε  (Ρ)

Λ

Λαγός = ζάϊτσε, ζάεκ  (Ρ)  

Λαιμός = σσίε  (Μύ)

Λάκκος = λότσκα  (Ρ)

Λάρυγγας = γκάρλου  (Ρ)

Λάσπη = καλ   (Ρ), (Ξ)

Λασπωμένος/η/ο = κάλενου/α/ου  (Ρ)

Λαφιάτης (είδος φιδιού) = σμοκ  (Ξ)

Λάχανο = λάνα  (Ρ)

Λερωμένος/η/ο = ουκάλεν/α/ο  (Μύ)

Λερώνω = ουκάλεομ  (Μύ)

Λίγα = μάρβα  (Ρ)

Λίγο = μούρφκα  (Ρ)

Λιγνός =   μάρσσεβου  (Ρ), μάρσσεφ  (Ξ)

Λούζομαι = κάπεμ σα  (Ρ)

Λουλούδι = κίτκα   (Ρ), (Ξ)

Λούσιμο = κάπανιε  (Ρ)

Λύκος = βάλεκ  (Ξ), (Ρ)

Μ

Μαγγανοπήγαδο = τοπάβιτσα  (Ξ)

Μαγειρεύω = βάρεμ  (Ρ)

Μάγειρας = γκουτφάρνικ  (Ρ)

Μαγείρισσα = γκοτβάτσσκα  (Ρ)

Μάγουλο = λάνιτσα (Ρ)

Μακριά = ντελέτσσε  (Ρ), δαλέτσσε  (Μύ)

Μαλλιά = κουσάτα  (Ρ)

Μαργαρίτα = λαϊκούτσκα  (Ρ)

Μασάω = μλάσστεμ  (Ρ)

Μασχάλη = μίσνιτσα  (Ρ)

Μάτι = όκο  (πληθ. ουτσίτε) (Ρ)

Μαύρος/η/ο = τσσόρνου/α/ου  (Ρ)

Μαχαίρι = νοζζ  (Ρ)

Μεθαύριο = ντρούγκετντεν  (Ρ)

Μέλι = μετ  (Ρ)

Μέλισσα = τσσέλα  (Ρ), πτσσέλα  (Ξ)

Μένω = ουστάνβαμ  (Ρ)

Μέσα = βάτρε  (Ρ), (Ξ)

Μέση = κορστ  (Ρ)

Μεσημέρι = πλανίνα  (Ρ)

Μεταφέρω = νόσεμ  (Ρ), (Ξ)

Μέτωπο = τσσέλου (Ρ)

Μέχρι = ντουρί  (Ρ)

Μηλιά = γιάμπαλκα  (Ρ), (Ξ)

Μήλο = γιάμπαλκα  (Ρ), (Ξ) / γιάμπολκα  (Ξ)

Μήνας = μεσετσίνκα  (Ρ)

Μητέρα = μάϊκα  (Ρ), (Ξ)

Μικρός = μούσσκου  (Ρ)

Μοιράζω = ντέλεμ  (Ρ)

Μοιρολογώ = πριπέβαμ  (Ρ)

Μορφωμένος/η/ο = πένου/α/ου  (Ρ)

Μοσχάρι = γιούνετου  (Ρ), τέλε  (Ρ), (Ξ)

Μουλάρι = σουπά  (Ρ)

Μουριά = τσερνίτσα  (Ξ)

Μουριά (άσπρη ή μαύρη)  = ντούντα (μπέλα / τσσόρνα)  (Ρ)

Μούρο = τσερνίτσα  (Ξ)

Μούχλα = φμούλενο  (Ρ)

Μπαστούνι = τουγιάγκα  (Ξ)

Μπλε = σίνου  (Ρ)

Μπορώ = μότζζεμ / μόζαμ (Ρ)

Μυαλό = ουμ  (Ρ)

Μύγα = μούχα  (Ρ)

Μύλος = βουντενίτσα  (Ξ), ουντενίτσα  (Ρ)

Μυρμήγκι = μράφκα  (Ξ), (Ρ)

Μυρωδιά = μερίσα  (Ρ)

Μύτη = νος    (Ρ)

Ν

Να = ντα  (Ρ)

Νεκροταφείο = γκρόμπιε  (Ρ)

Νέος-α-ο = μλάντου-α-ο  (Ρ)

Νερό = βόντα  (Ξ), (Ρ)

Νερόφιδο = βόντνα ζμίε  (Ξ), ρέκουφσκα ζμίε  (Ρ), ρέσκα σμίε (Ξ)

Ντροπή = σραμ  (Ρ), στραμ  (Ξ)

Νύχι = νέϊτ  (Ρ)

Νύχτα = βέτσερ  (Ρ)

Νυχτερίδα = μάρσεβίτσα /  μαρσνίκ (Ξ)

Ξ

Ξαδέρφη = τέϊζι να μόμα  (Ρ)

Ξάδερφος = μπρατσέ / μπρατοφτσέ  (Ρ)

Ξαπλωμένος/η/ο = λέγνατ/α/ο  (Μύ)

Ξαπλώνω = λέγκαμ  (Ρ)

Ξένος/η = τσσουζ/ζντα  (Ρ)

Ξύλο = ντάρβου  (Ξ), (Ρ)

Ο

Οξιά = μπουκ  (Ξ)

Όλοι = βριτ  (Ρ)

Ομίχλη = μάγκλα (Ρ)

Όνομα = ίμε  (Ρ)

Ονομάζομαι = κάσβαμ  (Ρ)

Οξύθυμος = γκρόζνο  (Ρ)

Οχιά = νάπαρτκα  (Ρ) / νιπάρτκα  (Ξ)

Π

Πάγος = λετ  (Ρ)

Παγωμένος/η/ο = λέδοφ, λέδοβα, λέδοβο  (Μύ)

Παιδί = ντίτε / ντέτε  (Ρ)

Παίζω = ίγραμ  (Ρ)

Παίρνω = ζήμαμ  (Ρ)

Παλούκι = κολ (Ρ), (Ξ)

Πανηγύρι = παναγίρ  (Ξ)

Παντρεμένος = οζζένετου (Ρ)

Παπάς = ποπ  (Ξ)

Παππούς = ντέντου  (Ρ)

Παράθυρο = βίντελνίτσα  (Ξ)

Παράπονο = ουπλάκβανιε  (Ρ)

Παροιμία = πουσλόβιτσα  (Ξ)

Πασάλειμμα = μάζενιε  (Ρ)

Πάσσαλος = κολ  (Ρ), (Ξ)

Πασχαλίτσα = καρά παπούσσκα  (Ξ)

Πατάτα = κουμπίρ  (Ρ)

Πατέρας = μπάϊκο  / μπούμπο

Πατούσα = ντίρκα (Ρ)

Πάτωμα = ζεμέτα  (Ρ), ζεμόσο (Μύ)

Παχνί = γιάσλα  (Ρ), (Ξ)

Πεθαίνω = ουμίρομσι  (Μύ)

Πεθαμένος = ουμρένο  (Ρ), ουμρέτ  (Μύ)

Πεθερά = μπάμπα  (Ρ), (Ξ)

Πεινασμένος/η/ο  = γκλάνου/α/ου  (Ρ)

Πεινάω = γκλάνουσαμ  (Ρ)

Πέντε = πετ

Πέος = κουρ  (Ρ), (Ξ)

Πεπόνι = ντουλέκ  (Ρ)

Πέρδικα = γιερέμπιτσα  (Ρ), γιάραμπίτσα  (Ξ)

Περνάω = ζαμίναμ  (Ρ)

Περπατάω = βάρβεμ  (Ρ)

Πεταλούδα  = περπελούδα  (Ρ), περπερούγα  (Ξ)

Πέτρα = κάμεν  (Ξ), (Ρ)

Πέτρα σκεπής = τίκλι  (Ρ)

Πεύκο = μπουρίκα  (Ξ)

Πέφτω = πάνταμ  (Ρ)

Πηγαίνω = πόνταμ / όντεμ  (Ρ)

Πηγή = ίζβουρ  (Ρ)

Πηδάω = ρίπκαμ  (Ρ)

Πιάνω = φάταμ  (Ρ)

Πιθάρι = γκάρνε  (Ρ)

Πικρό = γκουρτσίβου  (Ρ)

Πίνω = πίεμ  (Ρ)

Πιο πολύ = πομλόγκουτου  (Ρ)

Πιρούνι = βίλιτσκα  (Ρ)

Πίστη = βέρα  (Ξ)

Πλάτη = γκαρπ  (Ρ)

Πλέκω = πλέταμ  (Ρ)

Πληρωμένος/η/ο = πλατίενου/α/ου  (Ρ)

Πόδι = νόγα (Ρ)

Ποιά = κόϊε  (Ρ)

Ποιό = τσούιε  (Ρ)

Ποιον (σε); ή σε ποια; = κόγκα;  

Ποιος = κόϊε  (Ρ)

Πολύ = μλόγκου (για πράγματα) (Ρ) / έτσε ( για άνθρωπο) (Ρ) / γκάϊετ (Ρ)

Πονάω = μπουλί  (Ρ)

Ποντικός = μίσσκα  (Ρ), (Ξ)

Πόρτα = βρατά  (Ρ)

Που = καντέ  (Ρ)

Πουλί = πιλτς  (Ρ)

Πούπουλο = περεσσούνα  (Ρ)

Πράσινο = ζελένου  (Ρ)

Πρησμένος/η.ο = βαστέκανου/α/ου  (Ρ)

Πρόβατο = όφτσα  (Ρ)

Προβιά = κόζζε  (Ρ)

Πρόβλημα = προμπλέμ  (Ρ)

Προσανατολισμένος = ουμπάρνατου  (Ρ)

Πρόσωπο = όμπρας (Ρ)

Προχθές = ζαφτσσέρεσσνικ  (Ρ)

Πυροβολώ = πούκαμ (Ξ), (Ρ) /  πλούστεμ  (Ρ)

Πως; = κακ

Ρ

Ράβω = σσίεμ  (Ρ)

Ρίχνω κάτω = μέταμ  (Ρ)

Ροδάκινο = πράσκα  (Ξ)

Ρόκα = φούρκα  (Ξ)

Ρούχο = ντρίπα  (Ρ)

Ροχαλίζω = γκάρντεμ  (Ρ)

Ρυάκι = παντίνκα (Ξ), παντίνα (Ρ)

Ρωτάω = πίταμ  (Ρ)

Σ

Σαΐτα (είδος φιδιού) = στρελούμκα  (Ξ)

Σακάκι = σέτρα  (Ρ), (Ξ)

Σαλαμάνδρα = γκούσστελ  (Ρ), πασταρβάκ  (Ξ)

Σαλιγκάρι = πάλε πούλε  (Εχ), σάλμεν  (Ξ)

Σαν = μέσα  (Ρ)

Σανίδα = ντάσκα  (Ρ)

Σαπίζω = γκνίεμ  (Ρ)

Σαύρα = γκούστερ  (Ξ)

Σβέρκο = σσίε  (Ρ)

Σβήσιμο = γκασίενε  (Ρ)

Σβησμένος/η/ο = ιζγκασίενου/α/ου  (Ρ)

Σηκώνω = ζντίγαμ (Ρ) / βντίγαμ  (Ρ)

Σήμερα = νέσε  (Ρ)

Σίδερο = ζζέλεζο  (Ρ)

Σιτάρι = ζζίτου  (Ρ) / τσενίτσα  (Ρ) / πσινίτσα  (Ξ)

Σκαθάρι = μπιούζγκαλ  (Ξ)

Σκαντζόχοιρος = γιεςς  (Ρ)

Σκάω = πούκαμ   (Ρ)

Σκεπασμένος/η/ο = πουκρίενου/α/ου  (Ρ)

Σκεπή = τσετίετα  (Ρ)

Σκέφτομαι = τσσούντεμ σα  (Ρ), (Ξ)

Σκιά = σένκα  (Ρ), (Ξ)

Σκοτάδι = ροκ  (Ρ)

Σκοτώνω = πριμάζβαμ  (Ρ)

Σκίουρος = κατερίτσα  (Ξ), (Ρ)

Σκονισμένος/η = πρασσίφ/πρασσίβα  (Ρ), (Ξ)

Σκουλήκι = τσσόρφ (Ρ) / τσσάρφ  (Ξ)

Σκούπα = μέτλα  (Ρ)

Σκύλα = κούτσκα

Σκύλος = κούτσε 

Σπανάκι = σπανάεκ  (Ρ)

Σπάω = σκάσιεμ (Ρ) /  κάρσσεμ (Ρ)

Σπέρμα = σέμε  (Ρ)

Σπίθα = ίσκρα  (Ρ)

Σπίτι = κάσστα  (Ρ) / βάτρε  (Ρ)

Σπόρος = σέμε  (Ρ)

Σπουργίτι = αλάβου πιλτσίνκου  (Ρ)

Σπυρί = τσάτκα  (Ρ)

Σταγόνα = κάπκα  (Ξ), (Ρ)

Σταφύλι = γκρόζντιε  (Ρ)

Στάχτη = πέπαλ  (Ρ)

Στέλνω = προυβάνταμ  (Ρ)

Στεγνός/ή/ό = σούχου/α/ου  (Ρ)

Στήθος = μπίσκα  (Ρ)

Στόμα = ουστά  (Ρ)

Στον, στη, στο = να  (Ρ)

Συγγενής = βάτρεσνου  (Ρ)

Συκιά = σμόκβα (Ρ) / σμόκοβα (Ξ)

Συνάντηση = πόσρεσκα  (Ρ), (Ξ)

Σύννεφο = όμπλακ  (Ρ)

Σφήκα = βόσα  (Ρ), όσα  (Ξ)

Σφυρίζω = σφιούρεμ  (Ρ)

Σχοινί = βάτζζε  (Ρ)

Τ

Ταύρος = μπικ  (Ρ)

Τάφος = γκροπ  (Ρ), (Ξ)

Τέσσερα = τσσέτρι

Τζιτζίκι = κρετς  (Ξ), κρέτσελ  (Ρ), πέτσε ντέτε  (Ρ)

Τι; = κανά 

Τορβάς (τροφής αλόγου) = ζουμπίλνισα

Τούρκος = Τούρτσιν  (Ρ), (Ξ)

Τράγος = κοζέλ  (Ρ)

Τραγουδάω = πέγιεμ  (Ρ)

Τρελός = λούντο  (Ρ)

Τρέμω = τρέμεμσο  (Μύ)

Τρέξιμο = φίρκανιε  (Μύ)

Τρέχω = μπέγκαμ  (Ρ), φίρκομ  (Μύ)

Τρία = τρι  (Ρ)

Τριαντάφυλλο = τεντράφελ  (Ξ) / τριαντάφελ  (Ρ)

Τρίβω = τρίεμ  (Ρ)

Τριφύλι = τριφίλ  (Ξ)

Τρίχα = κόσαμ  (Ρ)

Τρομάζω = ουπλάσσασο  (Μύ)

Τροφή (αλόγου, γαϊδαριού, μουλαριού) = ζοπ  (Ξ)

Τρύπα = ντούπκα  (Ρ)

Τρώω = γιαμ / γίνταμ λιαπ  (Ρ)

Τσάπα = κουπάτςς  (Ρ)

Τσίμπλα = γκνόϊ  (Ρ), γκούρελιε  (Ξ)

Τυρί = σίρενιε  (Ρ), (Ξ)

Τυφλός = σλεπ  (Ξ)

Τυφλόφιδο = γκλάντουχ  (Ξ)

Τώρα = σε  (Ρ)

Υ

Υγρασία = τσσι  (Ρ)

Υνί = πάλεσνικ  (Ξ)

Ύπνος = σοόν  (Ρ)

Ύστερα = σέτνε  (Ρ)

Φ

Φαγητό = γιέντενιε  (Ρ)

Φάσα = γκόλουπ  (Ξ)  / γκούρλουπ  (Ρ)

Φασολάκι (πράσινο) = καπίτσα  (Ρ)

Φασόλια = μπιούγκριτζε  (Ρ)

Φεγγάρι = μεσετσίνκα  (Ξ), (Ρ)

Φέρνω = ντουνίσαμ  (Ρ)

Φεύγω = μπέγκαμ  (Ρ)

Φίδι = ζμίε  (Ρ) / σμοκ  (Ξ), (Ρ)

Φιλάω = λιούμπεμ  (Ρ)

Φίλος = πριγιάτελ  (Ξ)

Φλαμουριά = λίπα  (Ρ)

Φλέβα = ζζίλκα (Ρ)

Φλόγα = πλάμεν  (Ρ)

Φλογέρα = πιστέλκα  (Ξ)

Φοβάμαι = στράμαγιε  (Ρ), στράχμοε (Μύ)

Φόβος = στράχ  (Μύ)

Φοράω = νάντενεμ  (Ρ)

Φορτώνω = ναλίβαμ  (Ρ)  

Φουντούκι = λέσνικ  (Ξ), (Ρ)

Φουντουκιά = λέσκοβίτσα  (Ξ), λέσσκα  (Ξ), (Ρ)

Φράουλα = ζούνιτσα  (Ρ), ζουνενίτσα  (Ξ)

Φρύδι = βέζγκα  (Ρ)

Φταρνίζομαι = κίχαμ  (Ρ)

Φτάρνισμα = κίχα  (Ρ)

Φτέρη = πάπρατ  (Ρ), πάπρετ  (Ξ)

Φτερό = κρίλου  (Ρ)

Φυλάω = τσσούβαμ  (Ρ)

Φύλλο (δένδρου) = λίστου (πληθ. λίστιε)  (Ρ)

Φύλλο (πίτας) = κόρι  (Ρ)

Φυσάω = ντούφαμ  (Ρ)

Φωνάζω = ρούκαμ  (Ρ)

Φωλιά = γιουβίτσκα  (Ρ)

Φως = σφέτλου  (Ρ)

Φωτιά = κόγκαν  (Ρ)

Χ

Χάϊδεμα = μίλβανιε  (Ξ), μίλανιε (Μύ)

Χαϊδεύω = μίλοομτο  (Μύ)

Χαμηλά = νίστσε  (Ξ)

Χαμηλό = νίσκο  (Ξ)

Χείλος = μπόρνα (πληθ. μπόρνιτε)  (Ρ)

Χαλάζι = γκραντούσσκα  (Ρ), λάπαβίτσα  (Ξ)

Χέζω = σέραμ  (Ρ)

Χελιδόνι = λέστουβίτσκα  (Ρ)

Χελώνα = ζζόλβα  (Ρ)

Χέρι = ράκα  (Ρ)

Χεσμένος/η = πουσεράνου/α, λαϊνάνου/α  (Ρ)

Χήρα = ντουβίτσα  (Ρ), (Ξ)

Χθες = φτσσιέρα  (Ρ)

Χιόνι = σνεκ  (Ξ), (Ρ)

Χτίζω = γκράντεμ  (Ρ)

Χοντρός/ή = ντεμπέλου/.. (Ρ) /  νταμπέλ, νταμπέλα (Μύ)

Χορεύω = ίγραμ  (Ρ)

Χρονιά = γκοντίνα  (Ρ)

Χρόνος = βρέμε  (Ξ)

Χτένα = γκρέμπεν  (Ρ), γρέμπεν (Μύ)

Χτυπάω = τσσούκαμ  (Ξ), (Ρ), ουδρίομ  (Μύ)

Χτυπημένος/η/ο = ουδρίτ/α/ο  (Μύ)

Χώμα = παρς  (Ρ), πορς  (Ρ), (Μύ)

Χωράφι = νίβα  (Ρ) / πίβα  (Ρ)

Χωριό = σέλου  (Ρ)

Χωρίς = πρες  (Ρ), πριζ, μπεζ  (Ξ)

Χωρίς κοιλιά = πρεσκουρέμ (Ρ)

Ψ

Ψάρι = ρίμπα  (Ρ)

Ψείρα = βόσσκα  (Ρ)

Ψειριάρης/α = βασσίφ/βασσίβα  (Ρ), (Ξ)

Ψηλά = βισότσε  (Ρ)

Ψηλός/ή/ό = βισόκ/α/όκ  (Μύ)

Ψηλός = γκλιακ  (Ξ) /  ντλέγκου  (Ρ)

Ψυχή = ντούσσε  (Ρ)

Ψωμί = χλεπ  (Ρ)

Ω

Ώμος = ράμου  (Ρ)

Ωμός = σορόβου  (Ρ)

ΠΗΓΗ:  http://zagalisa.gr/content/ellino-pomakiko-leksiko-line

Δημόσια ελληνόφωνα σχολεία θέλουν οι Πομάκοι

ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ

Από την εφημερίδα ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ

(17 Σεπτεμβρίου 2012)

Ζητούν παρέμβαση του υπουργείου Παιδείας

Δημόσια ελληνόφωνα σχολεία θέλουν οι Πομάκοι στα χωριά τους

Την ώρα που οι «τουρκόφρονες» της μειονότητας στην Θράκη, πιέζουν για λειτουργία μειονοτικών τουρκόφωνων νηπιαγωγείων, το υπουργείο Παιδείας συνεχίζει να «κωφεύει» στο αίτημα κατοίκων της ορεινής Ξάνθης, να λειτουργήσουν και δημόσια ελληνόφωνα δημοτικά σχολεία στα χωριά τους. Όπως είναι γνωστό, στα πομακοχώρια σήμερα, λειτουργούν μόνο μειονοτικά σχολεία όπου τα μισά μαθήματα γίνονται στα ελληνικά και τα άλλα μισά στα τουρκικά αν και μέχρι την Α’ δημοτικού, τα παιδιά των Πομάκων δεν γνωρίζουν ούτε μια λέξη τουρκική.

«Αυτό που ζητήσαμε είναι, να γίνονται μερικά ακόμη μαθήματα στα ελληνικά, στα μειονοτικά σχολεία, γιατί μετά τα παιδιά μας πηγαίνουν σε ελληνικά γυμνάσια και δεν γνωρίζουν τα βασικά» λέει στο protothema.gr,  ο κ. Ιρφάν Μεχμεταλή, κάτοικος του χωριού Μάνταινα και πολιτευτής των Ανεξάρτητων Ελλήνων. «Μας το αρνήθηκαν χωρίς άλλη κουβέντα, λέγοντας μας πως αυτό αναφέρουν οι συμφωνίες με την Τουρκία. Και μέχρι πότε θα μας μαθαίνουν τούρκικα στα σχολεία μας; Δεν υπέγραψε η Ελλάδα στη Συνθήκη της Λωζάνης πως θα διδάσκει τη μητρική γλώσσα των παιδιών των μουσουλμάνων; Εμείς λέμε ότι αν δε θέλει να διδάσκει πομακικά στα παιδιά μας, ας διδάσκει ελληνικά. Είναι τόσο φοβερό αυτό που ζητάμε;» διερωτάται ο κ. Μεχμεταλή, που ζητάει από το υπουργείο Παιδείας, να στρέψει το ενδιαφέρον του προς τους Πομάκους, που αρνούνται να προσχωρήσουν στην προπαγάνδα της Άγκυρας, που τους θέλει Τούρκους.

«Θέλουμε δημόσια ελληνόφωνα σχολεία στα χωριά μας και το έχουμε ζητήσει επανειλημμένως με έγγραφο προς τη Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης και οι υπάλληλοι δεν πίστευαν στα μάτια τους. Σχολείο ελληνικό ζητάμε, όχι τίποτα παράνομο. Τι θα γίνει; Ελλάδα δεν είναι εδώ; Όπως μπορεί ένας μουσουλμάνος της Ξάνθης  να στέλνει το παιδί του στο μειονοτικό ή σε δημόσιο σχολείο, έτσι θέλουμε κι εμείς, εδώ στα Πομακοχώρια, να έχουμε επιλογή που θα στέλνουμε τα παιδιά μας.. Τίποτε παραπάνω» κατέληξε ο κ. Μεχμεταλή μιλώντας στο protothema.gr, ο οποίος ήταν ο μοναδικός Πομάκος υποψήφιος, στις τελευταίες εκλογές.

Πηγή:  http://www.protothema.gr/politics/article/?aid=223726

Habereve na Pomatsko -Ειδήσεις στην πομακική γλώσσα

 Πομάκικο δελτίο ειδήσεων 

25-01-13

Με το δημοσιογράφο Σεμπαϊδήν Καραχότζα

Κανάλι 6 -Ξάνθη

  

Πηγή:  http://www.youtube.com/watch?v=1LaMHY1vgAA

Dumime Pomatsko – Μιλάμε πομάκικα

Πομάκικο δελτίο ειδήσεων 

22-01-13

Με το δημοσιογράφο Σεμπαϊδήν Καραχότζα

Κανάλι 6 -Ξάνθη

Πηγή:  http://www.youtube.com/watch?v=oR72-epSkDU

Οι Πομάκοι ενημερώνονται καθημερινά στη γλώσσα τους

Πομάκικο δελτίο ειδήσεων 18-01-13

Με το δημοσιογράφο Σεμπαϊδήν Καραχότζα

Κανάλι 6 -Ξάνθη

  

Πηγή:  http://www.youtube.com/watch?v=-Dd7S6_l_PU

Γιατί η αριστερά δε θέλει ιεροδιδάσκαλους διορισμένους από το ελληνικό κράτος;

άρθρο του Πομάκου δημοσιογράφου

 Σεμπαιδήν Καραχότζα

Όπως συνήθως κάθε φορά που υπάρχει μια παρέμβαση της πολιτείας σε θέματα που αφορούν τη μουσουλμανική μειονότητα της Θράκης έτσι και τώρα η περιβόητη τροπολογία για τους ιεροδιδάσκαλους η οποία τελικά και πέρασε από τη βουλή έχει προκαλέσει πολλές, μεγάλες και ανεξήγητες κατά την άποψη μου αντιδράσεις ενώ στην ουσία στη συγκεκριμένη περίπτωση τα πράγματα είναι πιο ξεκάθαρα από κάθε άλλη φορά. Στην ουσία η τροπολογία αυτή προβλέπει το διορισμό από το ελληνικό κράτος μερικών εκατοντάδων ιεροδιδάσκαλων με σκοπό να διδάσκουν θρησκευτικά στα μουσουλμανόπαιδα που φοιτούν σε σχολεία όπως για παράδειγμα τα δημόσια ελληνόφωνα ή σε γυμνάσια και λύκεια όπου και δε διδάσκονται τα επίσημα θρησκευτικά τους με αποτέλεσμα την ώρα των θρησκευτικών να έχουν κενό και να μη κάνουν κανένα μάθημα ενώ παράλληλα οι μουσουλμάνοι γονείς που από τη μια θέλουν το παιδί τους να φοιτήσει σε ελληνόφωνο δημοτικό σχολείο για πολλούς και διάφορους λόγους και από την άλλη σαφώς και θέλουν να γνωρίζει θρησκευτικά αναγκάζονται να επιβαρύνουν τα παιδιά με αρκετές ώρες επιπλέον μάθημα θρησκευτικών εκτός σχολείου τις απογευματινές ώρες σε κάποιο από  τα φροντιστήρια θρησκευτικών που λειτουργούν τόσο μέσα στην πόλη όσο και στα χωριά. 
   

Παρόλα αυτά ειδικά οι αριστερές δυνάμεις έχουν αντιδράσει έντονα στην τροπολογία αυτή και πραγματικά θα ήθελα να μάθω με ποιο σκεπτικό και με ποια επιχειρήματα γίνονται όλες αυτές οι αντιδράσεις. Να υποθέσω πως δεν επιθυμούν να μάθουν τα θρησκευτικά τους τα μουσουλμανόπαιδα; Όχι δεν το νομίζω, άλλωστε δεν έχουν και κανέναν σοβαρό λόγο να το επιδιώκουν αυτό. Άρα η επόμενη σκέψη μου είναι πως ναι μεν θέλουν να διδάσκονται τα θρησκευτικά τους τα μουσουλμανόπαιδα αλλά από ιεροδιδασκάλους που δε θα είναι διορισμένοι από την ελληνική πολιτεία.

Η επόμενη λύση λοιπόν που είναι και η μοναδική που απομένει είναι οι ιεροδιδάσκαλοι αυτοί να μας έρχονται από την Τουρκία ή έστω ακόμα και ντόπιοι να είναι να επιλέγονται από το τουρκικό προξενείο και όσους συνεργάζονται με αυτό. Ακούω αρκετούς να λένε πως εδώ μιλάμε για ένα καθαρά μειονοτικό ζήτημα κι άρα θα πρέπει να αποφασίσει η ίδια η μειονότητα και θέλω να κάνω δυο ερωτήσεις.

Τα μειονοτικά ζητήματα δεν αφορούν και την ελληνική πολιτεία; Δε μιλάμε για Έλληνες πολίτες για τους οποίους όπως και για όλους τους υπόλοιπους αποφασίζει το ελληνικό κράτος; Το δεύτερο ερώτημα μου είναι όταν λένε πως για τέτοια θέματα πρέπει να αποφασίζει η ίδια η μειονότητα τι ακριβώς εννοούν; Ποια μειονότητα να αποφασίσει; Οι μουσουλμάνοι συμπολίτες μας ή μήπως αυτοί οι δέκα άνθρωποι που εδώ και χρόνια αποφασίζουν για τη μειονότητα χωρίς τη μειονότητα; Κι επειδή θα μου πουν πως εδώ μιλάμε για δέκα μεν ανθρώπους αλλά εκλεγμένους από τους ίδιους τους μουσουλμάνους συμπολίτες μας θα πρέπει μάλλον να τους θυμίσω κάτι, τον τρόπο με τον οποίο έγινε η δήθεν εκλογή των ψευτομουφτήδων και πιστέψτε με, όσοι έχουν ασχοληθεί με το μειονοτικό ζήτημα ξέρουν πολύ καλά και τι θέλω να πω και πως δήθεν εκλέχθηκαν οι μουφτήδες αυτοί. Ήδη για το θέμα της εκλογής των μουφτήδων έχω γράψει πολλές φορές και δε θέλω να μπω στη διαδικασία να πω πράγματα που έχω πει εκατοντάδες φορές.

Στο κάτω, κάτω δεν έχω καταλάβει ακόμα τι ακριβώς είναι αυτό για το οποίο πρέπει να αποφασίσει η μειονότητα, εγώ ξέρω πως αυτό που ενδιαφέρει τον κάθε μουσουλμάνο είναι να μάθει το παιδί του θρησκευτικά και ελάχιστα τον απασχολεί το αν θα είναι διορισμένος από το κράτος ή όχι ο ιεροδιδάσκαλος που θα το διδάξει. Προφανώς όλοι αυτοί οι αριστεροί ως επί το πλείστον κύκλοι που αντιδρούν στην τροπολογία αυτή ή δε γνωρίζουν τον τρόπο λειτουργίας των φροντιστηρίων – παρασχολείων θρησκευτικών που λειτουργούν σε όλους τους μουσουλμανικούς οικισμούς, το ποιοι διδάσκουν εκεί και τι ακριβώς διδάσκουν στα παιδιά ή το γνωρίζουν και για κάποιον περίεργο λόγο τους εξυπηρετεί, τους αρέσει αυτό που γίνεται μέσα σε αυτά τα φροντιστήρια στα οποία είχα αναφερθεί εκτενέστερα στο προηγούμενο τεύχος και δε θέλω να επαναλάβω τα ίδια.

Κάποιοι προβάλουν ως επιχείρημα το ότι οι ιεροδιδάσκαλοι που θα διοριστούν από το ελληνικό κράτος ενδεχομένως δε θα έχουν τα προσόντα εκείνα ώστε να διδάξουν σε σχολεία και θα μπορούσα ως ένα σημείο να το δεχτώ αυτό το επιχείρημα τους διότι το να διδάσκεις σε σχολείο χρειάζονται αρκετά προσόντα και δεν αρκεί η γνώση μόνο του αντικειμένου που θα κληθείς να διδάξεις στα παιδιά. Ωστόσο για αρκετούς κατά τη γνώμη μου λόγους καταρρίπτεται και αυτό το επιχείρημα πρώτον γιατί μπορώ κι εγώ να επικαλεστώ το ίδιο για τους μη διορισμένους από το κράτος ιεροδιδάσκαλους οι οποίοι ωστόσο σύμφωνα με την αριστερά είναι ικανοί και άξιοι να διδάξουν ακόμα και σε σχολεία ενώ αυτοί που θα διοριστούν δεν έχουν ανάλογες ικανότητες. Αλήθεια, μπορεί κανείς να μας αποδείξει πως οι μη διορισμένοι έχουν τα προσόντα να διδάξουν και δεν τα έχουν αυτοί που πρόκειται να διοριστούν από την ελληνική πολιτεία;

Ο δεύτερος λόγος που το  επιχείρημα τους αυτό είναι άκυρο είναι επίσης απλός και κατανοητός από τον καθένα, το γεγονός πως οι ιεροδιδάσκαλοι αυτοί θα διδάσκουν σε σχολεία δε σημαίνει πως η πρόοδος των μουσουλμανοπαίδων στα σχολεία, ο βαθμός τους και η γενικότερη πορεία τους θα εξαρτάται από το μάθημα των θρησκευτικών το οποίο απλά θα διδάσκονται και για να μάθουν τα θρησκευτικά τους και για να μη μένουν χωρίς μάθημα την ώρα που τα χριστιανόπαιδα κάνουν τα δικά τους θρησκευτικά.

Επίσης, αφού δεν είναι σωστό για κάποιους να διορίζονται από το ελληνικό κράτος οι ιεροδιδάσκαλοι σε σχολεία με μουσουλμάνους μαθητές τότε μάλλον θα πρέπει να πιστεύουν πως δεν είναι σωστό και το να διορίζονται δάσκαλοι τουρκικής αλλά και ελληνικής γλώσσας τα μειονοτικά σχολεία. Και η μειονοτική εκπαίδευση άλλωστε ένα καθαρά μειονοτικό ζήτημα είναι, αφορά τη μειονότητα κι άρα θα έπρεπε να αποφασίζει για τους δασκάλους στα μειονοτικά σχολεία η ίδια η μειονότητα και όχι να τους διορίζει το ελληνικό κράτος. Ποια η διαφορά ανάμεσα στον διορισμό δασκάλων και στον διορισμό ιεροδιδασκάλων;

Επειδή μετά από πολλά χρόνια παρουσίας και δράσης πάνω σε μειονοτικά ζητήματα, τη μειονότητα και τα προβλήματα της τη γνωρίζω καλύτερα από πολλούς άλλους ξέρω πολύ καλά πως και αυτή τη φορά πίσω από το δήθεν ενδιαφέρον ορισμένων για τους μουσουλμάνους της Θράκης κρύβονται πολλά και απίστευτα βρόμικα παιχνίδια τα οποία ωστόσο θα πρέπει η ίδια η μειονότητα να αντιληφθεί κάποια στιγμή και να τα σταματήσει. Όσο η ίδια η μειονότητα δεν αντιδρά αυτά τα παιχνίδια θα εξακολουθούν να παίζονται στην πλάτη των μουσουλμάνων.

Σε ότι αφορά στις αντιδράσεις όχι πολιτικών αλλά απλών πολιτών ως προς τη συγκεκριμένη τροπολογία για τους ιεροδιδάσκαλους εκείνο που με στεναχωρεί δεν είναι οι ίδιες οι αντιδράσεις αλλά η αιτία αυτών. Δυστυχώς κάποιοι, παρασυρόμενοι από τις αντιμνημονιακές τους πεποιθήσεις έχουν μπει σε μια διαδικασία ισοπέδωσης των πάντων, ακόμα και της μιας έστω σωστής κίνησης που κάνει αυτή η κυβέρνηση ανάμεσα στις άλλες εκατό  λάθος κινήσεις. Είναι όμως άλλο πράγμα το μνημόνιο, οι περικοπές, οι φορολογικές επιβαρύνσεις, η ανεργία που δίκαια προκαλούν την αγανάκτηση όλων μας κι άλλο πράγμα το θέμα με τους ιεροδιδάσκαλους. Θα πρέπει όμως κάποια στιγμή να μάθουμε να ξεχωρίζουμε τα πράγματα και να μην είμαστε της άποψης πως ότι και να κάνει μια μνημονιακή κυβέρνηση είναι λάθος διότι πολύ απλά κάτι τέτοιο δεν ισχύει.

Μπορεί λοιπόν η μνημονιακή κυβέρνηση του Αντώνη Σαμαρά να ασκεί μια πολύ σκληρή δημοσιονομική πολιτική, μπορεί οι νόμοι που έχουν ψηφιστεί να είναι ίσως οι σκληρότεροι σε όλη την ιστορία της Ελλάδας κι αυτό δίκαια να μας εξοργίζει όλους αλλά εδώ μιλάμε για ένα πολύ, πολύ συγκεκριμένο ζήτημα και κατά την ταπεινή μου άποψη και με βάση τα όσα είμαι σε θέση να γνωρίζω για τη μειονότητα της Θράκης η συγκεκριμένη τροπολογία για τους ιεροδιδάσκαλους είναι προς τη σωστή.

Επειδή όμως θέλω να είμαι σαφής σε όσα λέω, επαναλαμβάνω πως τη συγκεκριμένη τροπολογία τη θεωρώ προς τη σωστή κατεύθυνση αλλά δε θα βιαστώ να τη χαρακτηρίσω και αποτελεσματική γιατί πολύ απλά ακόμα δεν την έχουμε δει να εφαρμόζεται κι εγώ έχω μάθει να κρίνω και να χαρακτηρίζω μόνο όταν κάτι το δω να γίνεται στην πράξη. Άρα λοιπόν μπορεί να μιλάμε για τροπολογία απόλυτα αποτελεσματική αλλά μπορεί και το9 αντίθετο, να αποδειχτεί δηλαδή ένα ακόμα φιάσκο αλλά όπως είπα αυτό είναι κάτι που θα το κρίνουμε όταν δούμε την τροπολογία να εφαρμόζεται και κυρίως όταν αρχίσουν να φαίνονται τα αποτελέσματα της.

Κάποιοι άλλοι βέβαια, έχοντας προφανώς πολυετή προϋπηρεσία στο μαντείο των Δελφών, έχουν ήδη αποφασίσει πως η τροπολογία αυτή όχι μόνο αποτελεσματική αλλά θα προκαλέσει και πολλές ζημιές στη μειονότητα. Αν και με στεναχωρεί, οφείλω να ομολογήσω πως εγώ τέτοιες μαντικές ικανότητες δεν έχω και για το λόγο αυτό δε μπορώ να ακολουθήσω τη δική τους τακτική. Να είστε όμως βέβαιοι πως παρόλο που το μέτρο αυτό θεωρώ κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση, αν κατά την εφαρμογή του αποδειχθεί το αντίθετο εγώ θα βρω το θάρρος και να βγω και να παραδεχτώ δημόσια πως είχα κάνει λάθος και πως το μέτρο αυτό ήταν ένα λάθος. Αναρωτιέμαι όμως, όλοι αυτοί που  τόσο γρήγορα το καταδίκασαν και το χαρακτήρισαν ως μη αποτελεσματικό θα έχουν τη δύναμη να παραδεχτούν το λάθος τους στην περίπτωση που η τροπολογία αυτή αποδειχθεί σωστή; Η απάντηση δική σας.  

Σ. Καραχότζα     

Μουσουλμανική μειονότητα: Μια πολύπλευρη υπόθεση

άρθρο του Πομάκου δημοσιογράφου

 Σεμπαιδήν Καραχότζα

Μπορεί στο άκουσμα της φράσης «μουσουλμανική μειονότητα της Θράκης» το μυαλό όλων μας ή έστω των περισσότερων να πηγαίνει στο υπουργείο εξωτερικών διότι κατά βάθος έχουμε συνδέσει τη μειονότητα μόνο με το συγκεκριμένο υπουργείο αλλά υπάρχουν πολλά «μειονοτικά» ζητήματα με τα οποία εμπλέκονται πολλά άλλα υπουργεία και επαναλαμβάνω πως αναφέρομαι σε μειονοτικά ζητήματα και όχι σε ζητήματα που αφορούν τον κάθε Έλληνα και την κάθε Ελληνίδα κι άρα αφορούν και τους Έλληνες μουσουλμάνους της Θράκης.

Τέτοια παραδείγματα υπάρχουν πολλά αλλά ίσως το πιο κλασικό είναι τα παρασχολεία – φροντιστήρια θρησκευτικών που λειτουργούν σε κάθε οικισμό όπου κατοικούν μουσουλμάνοι και που τις απογευματινές συνήθως ώρες υπάρχει ένας χότζας – ιμάμης ο οποίος διδάσκει σε παιδιά του οικισμού ηλικίας από 6 έως 12 ετών τα θρησκευτικά και πολλά άλλα τα οποία θα δούμε παρακάτω.

Υπουργείο Υγείας: Φροντιστήρια θρησκευτικών χωρίς κανόνες υγιεινής

Το πρώτο υπουργείο που θα μπορούσε κανείς να πει πως εμπλέκεται με το συγκεκριμένο ζήτημα αλλά ποτέ ως τώρα δεν έχει ασχοληθεί με αυτό είναι το υπουργείο υγείας αφού τα παρασχολεία αυτά λειτουργούν σε χώρους για τους οποίους κανείς δε μπορεί να εγγυηθεί ότι διαθέτουν όλες εκείνες τις δομές και τις προδιαγραφές που πρέπει να έχει ένας χώρος στον οποίο συγκεντρώνονται μικρά παιδιά, κανείς δε μπορεί να εγγυηθεί ότι εκεί τηρούνται έστω οι βασικοί κανόνες υγιεινής και ασφάλειας γι’ αυτά τα παιδιά και σας λέω χαρακτηριστικά πως στις περισσότερες περιπτώσεις δεν υπάρχει ούτε καν ένα απλό φαρμακείο, ούτε ένας πυροσβεστήρας σε περίπτωση που χρειαστεί. Με λίγα λόγια οι κάτοικοι του κάθε χωριού επιλέγουν έναν χώρο είτε αυτός βρίσκεται μέσα σε τζαμί είτε σε μια αποθήκη που μπορεί να διαθέσεις κάποιος κάτοικος και εκεί γίνονται αυτά τα μαθήματα θρησκευτικών χωρίς όμως να πρόκειται για χώρους κατάλληλους γι’ αυτή τη δουλειά.

Υπουργείο Παιδείας: Ο καθένας διδάσκει ότι θέλει σε αυτή τη χώρα

Ένα δεύτερο υπουργείο που θα έπρεπε να ασχοληθεί με το θέμα αυτό αλλά δεν το έχει κάνει ποτέ ως τώρα είναι το υπουργείο παιδείας το οποίο και όφειλε να ελέγξει το τι ακριβώς διδάσκονται τα παιδιά που παρακολουθούν αυτά τα μαθήματα. Από προσωπική εμπειρία σας λέω πως εκεί μέσα διδάσκονται τα πάντα εκτός από θρησκευτικά, διδάσκεται η τουρκική γλώσσα, γραφή και ανάγνωση, διδάσκονται ποιήματα για τη «μητέρα πατρίδα Τουρκία» διδάσκονται τραγούδια για την ιστορία της Τουρκίας και πολλά άλλα τέτοια και το λιγότερο που διδάσκονται τα παιδιά σε αυτά τα παρασχολέια είναι το Κοράνιο και τα θρησκευτικά γενικότερα. Ρωτάω λοιπόν, είναι δυνατόν μέσα σε μια ευρωπαϊκή χώρα και εν έτη 2013 ο καθένας να μπορεί να διδάσκει ότι θέλει; Δεν υπάρχει κάποιος κρατικός έλεγχος;

Υπουργείο οικονομικών: Η φοροδιαφυγή δεν έχει θρησκεία

«Είχε γίνει μια μικρή αναφορά στο προηγούμενο τεύχος στη στήλη ΚΑΡΦΩΜΑΤΑ».

Όσο κι αν σε κάποιους φαίνεται περίεργο, το υπουργείο που πρέπει να ασχοληθεί όσο κανένα άλλο με το θέμα της λειτουργίας των παρασχολείων σε οικισμούς με μουσουλμάνους κατοίκους είναι το υπουργείο οικονομικών για πολλούς και διάφορους λόγους τους οποίους θα εξηγήσω παρακάτω.

Ο κάθε χότζας – ιμάμης που διδάσκει τα ας πούμε θρησκευτικά σε αυτά τα παρασχολεία προφανώς δεν το κάνει αφιλόκερδος, οι κάτοικοι του κάθε οικισμού κάνουν μια συμφωνία με έναν τέτοιο χότζα, ορίζουν έναν μηνιαίο μισθό που θα του δίνει το χωριό και τον προσλαμβάνουν άτυπα ώστε να διδάσκει τα παιδιά τους θρησκευτικά. Σύμφωνα με πληροφορίες σε οικισμό της ορεινής περιοχής ο χότζας έπαιρνε το μήνα 700 ευρώ τα οποία μάζευαν οι κάτοικοι, έδινε δηλαδή η κάθε οικογένεια το ποσό που της αναλογούσε ώστε να συγκεντρωθούν αυτά τα 700 ευρώ και να δοθούν στον ιμάμη του χωριού.

Μιλάμε δηλαδή για «μαύρα», για αφορολόγητα χρήματα αφού εκείνοι που πληρώνουν τον κάθε χότζα δεν παίρνουν καμία απόδειξη για τα χρήματα που του δίνουν κι όλα αυτά σε μια εποχή που υποτίθεται πως η ελληνική πολιτεία δίνει μάχη κατά της φοροδιαφυγής. Αν βέβαια μιλούσαμε για μια ή δυο τέτοιες περιπτώσεις δε θα άξιζε τον κόπο να αναφερθώ καν, μιλάμε όμως για εκατοντάδες, ίσως και πάνω από χίλιους τέτοιους χοτζάδες σε ολόκληρη τη Θράκη και ο καθένας μπορεί να καταλάβει για τι ποσά «μαύρου» αφορολόγητου χρήματος μιλάμε.

Πέρα όμως από τα χρήματα που δίνουν οι ίδιοι οι κάτοικοι των χωριών υπάρχει ομολογία ψευτομουφτή σύμφωνα με τον οποίο οι κάτοικοι μέσα σε μια τόσο δύσκολη οικονομικά εποχή δεν πρέπει να δίνουν ούτε ένα ευρώ σε αυτούς τους χοτζάδες διότι για τη δουλειά που κάνουν τους πληρώνει η Τουρκία, ασφαλώς και έκανε πολύ καλά ο εν λόγο ψευτομουφτής που το ανέφερε αυτό ώστε οι μουσουλμάνοι συμπολίτες μας να απαλλαγούν από το βάρος αυτό να πληρώνουν τον χότζα του χωριού τους αλλά εδώ το πράγμα γίνεται ακόμα πιο περίπλοκο διότι ακόμα και η Τουρκία να πληρώνει αυτούς τους χοτζάδες μιλάμε και πάλι για αφορολόγητο χρήμα. Στην καλύτερη των περιπτώσεων δηλαδή μιλάμε για χοτζάδες οι οποίοι πληρώνονται από μια πηγή, είτε από την Τουρκία είτε από τους κατοίκους του οικισμού όπου διδάσκουν θρησκευτικά και στην χειρότερη μιλάμε για χοτζάδες οι οποίοι πληρώνονται και από τις δυο πλευρές, και από τους κατοίκους του κάθε οικισμού και από την Τουρκία αλλά σε κάθε περίπτωση μιλάμε για χρήμα που δε φορολογείται κι αυτό δεν έγινε τώρα αλλά γίνεται εδώ και μερικές δεκαετίες.

Αυτά που λέω βέβαια ειδικά για τους τοπικούς μας πολιτικούς καθώς και για τα τοπικά μέσα ενημέρωσης δεν είναι καινούρια, τα ξέρουν όλοι πολύ καλά και ίσως πολύ καλύτερα από μένα αλλά για κάποιον περίεργο λόγο δεν άκουσα κανέναν να τα αναφέρει λες και δε συμβαίνει τίποτα, λες και αυτό που γίνεται είναι απολύτως λογικό και νόμιμο. Μαζί με τους πολιτικούς και τα μέσα ενημέρωσης όμως όλα αυτά τα γνωρίζουν και οι αρμόδιες οικονομικές υπηρεσίες της περιοχής οι οποίες ωστόσο ποτέ δε μπήκαν στη διαδικασία ενός ελέγχου, την ίδια στιγμή όμως η κυβέρνηση ξέρει να ζητάει να πληρώσουμε το χαράτσι της ΔΕΗ, να πληρώσουμε την έκτακτη εισφορά αλληλεγγύης στην εφορία και τόσα ακόμα τη στιγμή που γύρω μας, δίπλα μας κυκλοφορεί τόσο αφορολόγητο χρήματα για το οποίο όλοι γνωρίζουμε αλλά κανένας δε μιλάει.

Ας ξεκινήσει ο έλεγχος τις απογευματινές ώρες σε διάφορους οικισμούς, ας πάνε στο χώρο όπου λειτουργεί το παρασχολείο αυτό του χωριού κι ας ζητήσουν μερικές εξηγήσεις από τον χότζα που θα βρουν να διδάσκει εκεί. Τόσο δύσκολο είναι; Εγώ θα πρέπει να τους υποδείξω πως θα κάνουν τη δουλειά τους;

Να λοιπόν γιατί λέω πως όταν αναφερόμαστε στη μουσουλμανική μειονότητα της Θράκης είναι λάθος να τη συνδέουμε μόνο με το υπουργείο εξωτερικό και στο κάτω, κάτω, ανεξάρτητα από τη συνείδηση του κάθε μουσουλμάνου, μιλάμε για Έλληνες πολίτες κι άρα το τελευταίο υπουργείο που θα έπρεπε να ασχολείται με τη μειονότητα αυτή είναι το υπουργείο εξωτερικών.

Σ. Καραχότζα